Chế độ điều hòa giác quan (Sensory Diets) – Giúp trẻ bình tĩnh, tỉnh táo và sẵn sàng

Bởi

1. Chế độ điều hòa giác quan là gì?
Chế độ điều hòa giác quan là một lịch trình được lên trước bao gồm các hoạt động về giác quan trong ngày, để giúp giữ cho hệ thần kinh ổn định, có sự tổ chức và tập trung. Điều này làm giảm sự lo âu, tăng sự tập trung, và tối đa hóa khả năng tiếp thu và thích ứng của trẻ trong những hoạt động hàng ngày.

Chế độ điều hòa giác quan bao gồm: các hoạt động giác quan để
– giúp hệ thần kinh ổn định lại khi bị quá tải (hoạt động ổn định)
– tăng cường sự tỉnh táo khi hệ thần kinh ở dưới ngưỡng kích thích (hoạt động tăng cường).
– Khi hệ thần kinh đã trở về mức độ kích thích tối ưu, tiếp tục đưa ra các hoạt động có tổ chức để duy trì trạng thái sẵn sàng.

Tại sao lại cần chế độ giác quan?
Trẻ tự kỷ thường gặp khó khăn với các giác quan, tức là hệ thần kinh không tiếp thu và xử lý thông tin đến từ giác quan một cách hiệu quả. Điều này dẫn đến việc trẻ thường thấy bồn chồn, lo âu, bối rối. Trẻ gặp khó khăn trong việc điều hòa lượng thông tin trong môi trường (âm thanh, ánh sáng, mùi vị) mà các giác quan thu nạp, có lúc trẻ sẽ tiếp nhận quá nhiều từ môi trường nhưng lúc khác lại không tiếp nhận đủ các kích thích. Do sự mất cân bằng này, trẻ có thể không giữ được bình tĩnh, tập trung, hay không thể phản hồi một cách phù hợp với các kích thích.

Làm thế nào để xây dựng chế độ điều hòa giác quan?
– Nhà trị liệu xây dựng một “hồ sơ” về mức độ nhạy cảm của các giác quan.
– Xác định các hoạt động sẽ giúp trẻ bình tĩnh (áp lực sâu, đung đưa nhẹ), hoạt động giúp trẻ tỉnh táo (nhảy, xích đu, nhai những thứ giòn, cứng), những hoạt động trẻ thích và những hoạt động trẻ không thích.
– Sắp xếp các hoạt động này thành một lịch trình hợp lý cho mỗi ngày. Thông thường, một nhóm những hoạt động cơ bản, có tổ chức sẽ được áp dụng đều đặn một vài lần mỗi ngày, sau đó tiếp tục với những hoạt động tăng cường hoặc hoạt động ổn định tùy vào mức độ kích thích của trẻ.

Một số ví dụ về các hoạt động giác quan:
Hoạt động ổn định:
– Mát xa, áp lực sâu
– Ngồi hoặc nằm trên gối xốp, gối to
– Vỗ nhẹ lên chân, đùi
– Đung đưa nhẹ
– Xoa kem, bôi kem dưỡng da nhẹ nhàng
– Ánh đèn dịu nhẹ ; âm nhạc nhẹ nhàng, chậm
– Nắn chỉnh các khớp
– Kéo dãn các cơ
– Các chuyển động nhẹ nhàng, có nhịp điệu
Hoạt động tăng cường:
– Cù lét
– Nhai kẹo cao su, kẹo dẻo
– Kéo, đẩy, nhảy dây, nâng vật nặng
– Các hoạt động mạnh, không theo nhịp điệu
– Đá, tung hứng, ném bóng
– Các mùi vị hoặc mùi hương mạnh (bạc hà, nước hoa)
– Nhạc nhanh, âm lượng lớn
– Chơi với nước lạnh
– Tập thể dục nhảy múa

Nguồn: Autism Discussion Page
Dịch: Nhóm dịch CLB RUBIC

Bạn cũng có thể thích

Chat hỗ trợ
Chat ngay